Hepimizin en azından bir defa dinlediği Orta Anadolu türküsüdür “Arpa Buğday Taneler”. Konumuz arpa, buğday yani hububat.
Hububat hasadı bu yıl biraz erken oldu. Halen devam ediyor. Buğday stratejik bir ürün. Hatırlarsanız Ukrayna- Rusya savaşı başladığında koridor açılsın diye yapılanları. Bizde hasat başladı fiyat geçtiğimiz hafta sonuna yakın Tarım ve Orman Bakanlığı sosyal medya hesabından duyuruldu.
Geçen yıl TMO alım fiyatlarını ekmeklik buğdayda ton başına 8 bin 250 lira arpada 7 bin lira olarak açıklandı. TMO alım fiyatları 2022 yılında şöyle olmuştu; Sert Ekmeklik Buğday için 6.050 TL/Ton, Arpa için ise 5.500 TL/Ton. Ve geçen yıl buğdayda ton başına bin, arpada 500 tl hububat destek primi verileceği açıklanmıştı. Bu yıl açıklanan 1. Grup ekmeklik buğday fiyatı ton başına 9 bin 250, arpada ise 1.grup 7 bin 300 tl oldu.
Tüik enflasyonunun bile altına kalan fiyat artışı üreticiyi epeyce sıkıntıya sokmuş gözüküyor. Destekleme primi zaten bir yıl sonra ödeniyor. Geçen yılın desteklemeleri bu hafta ve gelecek hafta üreticilerin hesaplarına geçti geçecek. TMO’da vade 45 gün. 21 Haziran ile 15 Ekim arası ithalat yasağı geldi. İthalat yasağını nasıl isteseniz öyle yorumlayın.
Tarım bakanı hububat fiyat açıklamasından sonra gelen eleştirileri “ Üreticinin hiçbir şekilde rasyonel olmayan, gerçekçi olmayan birtakım vaatlerle adeta kışkırtılmasını kabul etmiyorum. Bizler fiyatı açıkladıktan sonra yanında bir dizi tedbirler de aldık. Bazı ürünlerin ithalatını kısıtladık. Özellikle ihraç edilebilecek olan ürünlerin daha önce yapılmayan ihracatını açtık. Bizleri üreticiden, çiftçimizden hiç kimsenin koparmasına izin vermeyeceğiz” diyerek cevap verdi. Enflasyonu hedeflenene göre alıp bu fiyatları açıklasanız belki eleştiri alırdınız da bu kadar insanlar kendini keyifsiz hissetmezdi. Zaten buğday bir tarafa arpa üreticileri genelde hayvancılık yaparlar ve ürettiklerinin en azından bir kısmını hayvanlarını beslemeye ayırırlar. Bu fiyat politikası hayvancılıkta da sıkıntı yaşatır. Herhalde orası da hesap edilmiştir. Hatta Sudan’dan yapılacak tarımsal üretim ithalatını açıklarsın, üreticileri üretimden koparmayacak fiyat verirsin sonra çıkar açıklama yaparsın. Bu konular dünyanın her yerinde eleştiri konusu olur. Rasyonel olmayan bir şey varsa o da otoyol ücretlerine yapılan zamlar, geçen sene ile bu sene arasında mazot, gübre, ilaç, işçilik nasıl olmuş fiyatlar. Bakın bakalım ne kadar olmuş onlar. Bir de tarımda planlı dönem vardı ne oldu o iş. Çok ulvi amaçlar ile kanun çıkarıldı, yönetmelik yayımlandı. Ortada olan ne var? Bu sorunları çözecekti planlı tarım!
Üreticiler dertli ve bu dertler bitmeyecek. Bu nesil gittiğinde paranın ve betonun yenilecek bir şey olmadığını anlayacağız da çok geç olacak.
Hülasa ; Türk tarımının en zor senelerinden biri ile karşı karşıyayız. Herkes konuşuyor da işi çözecek olanlar sorunu çözüyor mu? Konuşmakla olmuyor bu işler. Çiftçiler bu konuya nasıl yaklaşır, nasıl tepki verir bilemem. Tarafımızı belli edelim de.
Son söz; Tarım yanlış giderse, başka hiçbir şeyin ülkede doğru gitme şansı olmayacaktır. – MS Swaminathan
Şu tabloyu da iliştireyim. Hububatta fiyat konusunda kargaşa yaşanmasın.
